{"id":1199,"date":"2020-08-17T16:51:55","date_gmt":"2020-08-17T14:51:55","guid":{"rendered":"https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/?p=1199"},"modified":"2023-02-27T20:30:02","modified_gmt":"2023-02-27T19:30:02","slug":"poznajemy-polskie-slady-na-lotwie-czesc-1-lawkiesy-i-twierdza-dyneburg","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/?p=1199","title":{"rendered":"Poznajemy polskie \u015blady na \u0141otwie (cz\u0119\u015b\u0107 1 – \u0141awkiesy i Twierdza Dyneburg)"},"content":{"rendered":"\n

Opowie\u015b\u0107 z \u0142otewskiej wyprawy, b\u0119dzie ,,naj\u015bwie\u017csz\u0105” na naszym blogu, gdy\u017c odby\u0142a si\u0119 ona w lipcu 2020 roku. Zrelacjonujemy w niej podr\u00f3\u017c szlakiem polskich \u017co\u0142nierzy walcz\u0105cych o niepodleg\u0142o\u015b\u0107 \u0141otwy w 1919 i 1920 roku, a tak\u017ce poznamy wiele ciekawych historii zwi\u0105zanych z Polakami zamieszkuj\u0105cymi przed laty te tereny. Najwi\u0119cej b\u0119dzie rzecz jasna o rodzie Plater\u00f3w, czyli niezwyk\u0142ych, gor\u0105cych i oddanych polskich patriotach, oraz ich po\u015bwi\u0119ceniu dla Ojczyzny. Odwiedzimy r\u00f3wnie\u017c Dom Polski i Polsk\u0105 szko\u0142\u0119 w Dyneburgu, a tak\u017ce Kras\u0142aw i jego atrakcje Zapraszamy do czytania! <\/em>\ud83d\ude42<\/h4>\n\n\n\n

Projekt ,,Turmonty 2020″<\/h2>\n\n\n\n
\n
\"\"<\/a>
(Wjazd do Turmont\u00f3w z nieod\u0142\u0105cznym elementem krajobrazu w tle, czyli kochanymi bocianami)<\/em><\/figcaption><\/figure>\n<\/figure>\n\n\n\n

W 2020 roku na kilka miesi\u0119cy \u015bwiat stan\u0105\u0142 w miejscu. Wi\u0119kszo\u015b\u0107 kraj\u00f3w w Europie zamkn\u0119\u0142a swoje granice w zwi\u0105zku z rozprzestrzeniaj\u0105cym si\u0119 koronawirusem. Wiele plan\u00f3w naszego Stowarzyszenia zosta\u0142o wstrzymanych, mi\u0119dzy innymi akcje paczkowe na \u015bwi\u0119ta, kt\u00f3re mia\u0142y dotrze\u0107 do naszych Rodak\u00f3w. W zwi\u0105zku z tym nerwowo oczekiwali\u015bmy, na ponowne ich otwarcie, aby zrealizowa\u0107 jeden ze sta\u0142ych cel\u00f3w i punkt\u00f3w, jakie w ka\u017cdym roku nam przy\u015bwiecaj\u0105, czyli remontu kresowych cmentarzy. Tym razem plan zak\u0142ada\u0142, renowacj\u0119 kilku cmentarzyk\u00f3w i miejsc poch\u00f3wku Polak\u00f3w w okolicach Turmontu (lit. Turmantas<\/em>), cho\u0107 miejscowi Polacy nazywaj\u0105 swoj\u0105 miejscowo\u015b\u0107 Turmonty), w dalekim rejonie Jezioroskim, tu\u017c pod granic\u0105 z \u0141otw\u0105. Wi\u0119cej o naszej pracy i jej efektach poczyta\u0107 mo\u017cecie w tym miejscu<\/a>. Tutaj natomiast zajmiemy si\u0119 naszymi dwoma wypadami na tereny dawnych Inflant\u00f3w Polskich, czyli do \u0141atgalii.<\/p>\n\n\n\n

\n
\"\"<\/a>
(Herb Inflant ustanowiony zosta\u0142 przez kr\u00f3la Zygmunta Augusta 26 grudnia 1566 roku. 
Przedstawia\u0142 na tarczy w polu czerwonym gryfa srebrnego wspi\u0119tego, z mieczem w prawej \u0142apie, przeplecionego przez pier\u015b z\u0142otymi literami “SA” pod koron\u0105)<\/em><\/figcaption><\/figure>\n<\/figure>\n\n\n\n

Z Turmont\u00f3w do Dyneburga<\/h2>\n\n\n\n

Z racji blisko\u015bci wy\u017cej wymienionych miast (odleg\u0142o\u015b\u0107 to oko\u0142o 40 kilometr\u00f3w), nie mogli\u015bmy nie skorzysta\u0107 z okazji i nie wybra\u0107 si\u0119 na dzisiejsz\u0105 \u0141otw\u0119. Wszak jak si\u0119 p\u00f3\u017aniej okaza\u0142o, kraj ten posiada naprawd\u0119 wiele skrawk\u00f3w polskiej historii z r\u00f3\u017cnych okres\u00f3w, kt\u00f3re mo\u017cna pozszywa\u0107 w jedn\u0105 pi\u0119kn\u0105 kresow\u0105 opowie\u015b\u0107. My nasz\u0105 zacz\u0119li\u015bmy w Turmontach w\u0142a\u015bnie, sk\u0105d mieli\u015bmy uda\u0107 si\u0119 do Dyneburga. Wybrali\u015bmy drog\u0119 przez przej\u015bcie graniczne tu\u017c obok… granicy z Bia\u0142orusi\u0105. Do tego kraju r\u00f3wnie\u017c mieli\u015bmy rzut kamieniem, jednak dosta\u0107 si\u0119 tam jest o wiele trudniej. Pierwszym naszym celem, nim wjecha\u0107 mieli\u015bmy do dawnego D\u017awi\u0144ska, by\u0142y \u0141awkiesy <\/a>(\u0142ot. Laucesa).<\/p>\n\n\n\n

\n
\"\"<\/a>
(Flagi \u0142otewska i polska symbolizuj\u0105ce braterstwo broni przeciwko bolszewizmowi na kwaterze w \u0141awkiesach)<\/em><\/figcaption><\/figure>\n<\/figure>\n\n\n\n

\u0141awkiesy – polska kwatera wojenna<\/h2>\n\n\n\n

W tym niewielkim miasteczku na obrze\u017cach Dyneburga, tu\u017c przy drodze po\u0142o\u017cony jest katolicki cmentarz, na kt\u00f3rym znajduje si\u0119 kwatera polskich \u017co\u0142nierzy.<\/p>\n\n\n\n

\n
\"\"<\/a>
(Czytelnie oznaczone wej\u015bcie na teren polskiej kwatery)<\/em><\/figcaption><\/figure>\n<\/figure>\n\n\n\n

Polegli oni na prze\u0142omie sierpnia i wrze\u015bnia 1919 roku, a tak\u017ce pod koniec wrze\u015bnia przy okazji drugiej fazy walk o przedmo\u015bcie dyneburskie, oraz wyparcie bolszewik\u00f3w z miasta i twierdzy. G\u0142\u00f3wnie s\u0105 to \u017co\u0142nierze z 1 DP Legion\u00f3w (1 pp leg., 5 pp leg., i 6 pp leg.), wymienieni alfabetycznie na poziomo spoczywaj\u0105cych granitowych p\u0142ytach. <\/p>\n\n\n\n

\n
\"\"<\/a><\/figure>\n

<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n

Dla nas, ich potomnych, najwa\u017cniejsze jest to, aby pami\u0119ta\u0107. Pami\u0119ta\u0107 o ich bohaterskim i walecznym czynie, pami\u0119ta\u0107 o ich po\u015bwi\u0119ceniu. Pami\u0119ta\u0107 o trudnym wyborze jakiego dokonali, ruszaj\u0105c do walki z wrogiem na tereny, w\u00f3wczas nie nale\u017c\u0105ce ju\u017c do Polski. Ich szcz\u0105tki scali\u0142y si\u0119 z t\u0105 ziemi\u0105, zros\u0142y z okolicznymi polami i drzewami. B\u0119d\u0105 spoczywa\u0142y w niej ju\u017c na zawsze, naszym zadaniem natomiast jest sprawi\u0107, aby ich dusze zazna\u0142y w tym miejscu spokoju. \u017beby ich nazwiska wyry\u0142y si\u0119 tak dok\u0142adnie w pami\u0119ci Polak\u00f3w i \u0141otyszy, jak pi\u0119knie wyryte s\u0105 w kamiennych p\u0142ytach.<\/p>\n\n\n\n

\n
\"\"<\/a>
(\u0141awkiesy – pi\u0119knie odremontowana kwatera)<\/em><\/figcaption><\/figure>\n<\/figure>\n\n\n\n

Nasza wizyta na cmentarzu, zako\u0144czy\u0142a si\u0119 postawieniem kilkudziesi\u0119ciu bia\u0142o-czerwonych zniczy, oraz wsp\u00f3ln\u0105 modlitw\u0105.<\/p>\n\n\n\n

\n
\"\"<\/a>
(Bia\u0142o-czerwone wst\u0105\u017cki i znicze to nasz znak rozpoznawczy na Kresach)<\/em><\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n
\"\"<\/a><\/figure>\n<\/figure>\n\n\n\n

Na osobne wspomnienie zas\u0142uguj\u0105 dwa r\u00f3\u017cni\u0105ce si\u0119 od og\u00f3\u0142u nagrobki. Pierwszy z nich postawiony zosta\u0142 jeszcze w okresie mi\u0119dzywojennym przez rodzin\u0119 Mieczys\u0142awa Monsiora, kaprala 6 pp legion\u00f3w. <\/p>\n\n\n\n

\n
\"\"<\/a><\/figure>\n\n\n\n
\"\"<\/a><\/figure>\n<\/figure>\n\n\n\n

Drugi, jest ju\u017c symboliczny i postawiony zosta\u0142 ku pami\u0119ci \u017co\u0142nierzy Armii Krajowej z oddzia\u0142u ,,Wachlarz”, wi\u0119zionych i rozstrzelanych w Rydze przez Niemc\u00f3w w 1944 roku. <\/p>\n\n\n\n

\n
\"\"<\/a>
(Pomnik \u017co\u0142nierzy ,,Wachlarza” AK)<\/em><\/figcaption><\/figure>\n<\/figure>\n\n\n\n

B\u0119d\u0105c na tym cmentarzu, trudno jest przegapi\u0107 ogromny g\u0142az, ustawiony przez polsk\u0105 spo\u0142eczno\u015b\u0107 Dyneburga. Wyra\u017ca on wdzi\u0119czno\u015b\u0107 dla naszych \u017co\u0142nierzy, ale wed\u0142ug mnie symbolizuje co\u015b wi\u0119cej, a mianowicie to, \u017ce od setek lat \u017cyj\u0105 tu, na Inflantach nasi (jak sami to pi\u0119knie wypisali na kamieniu) ,,Rodacy znad D\u017awiny”. S\u0105 oni tak zwi\u0105zani ze swoj\u0105 ziemi\u0105, jak ten g\u0142az mocno w ni\u0105 wkopany. I nie straszna jest im \u017cadna wojenna zawierucha, bo oni przetrwali ju\u017c wszystko i pozostan\u0105 tu na kolejne lata…<\/p>\n\n\n\n

\n
\"\"<\/a>
(Rodacy znad D\u017awiny…)<\/em><\/figcaption><\/figure>\n<\/figure>\n\n\n\n

Podsumowuj\u0105c to miejsce, nale\u017cy doceni\u0107 fakt, jak pi\u0119knie zosta\u0142o odremontowane. R\u00f3\u017cnic\u0119 mo\u017cna dostrzec przegl\u0105daj\u0105c archiwalne zdj\u0119cia niestrudzonego fotografa Kres\u00f3w, Mariusza Proskienia:<\/p>\n\n\n\n

\n
\"\"<\/a>
(\u0141awkiesy przed kilkunastu laty)<\/em><\/figcaption><\/figure>\n<\/figure>\n\n\n\n

Z tymi tera\u017aniejszymi:<\/p>\n\n\n\n

\n
\"\"<\/a>
(\u0141awkiesy dzi\u015b)<\/em><\/figcaption><\/figure>\n<\/figure>\n\n\n\n

Ruszaj\u0105c z cmentarza na p\u00f3\u0142noc, w stron\u0119 Dyneburga, warto zatrzyma\u0107 si\u0119 w jeszcze jednym miejscu, tak\u017ce przy g\u0142\u00f3wnej drodze, na wysoko\u015bci wioseczek Gundegas i Otrie Peski (czasem r\u00f3wnie\u017c oznaczane jako Peski-Daugavpils) dostrzec mo\u017cna bia\u0142y krzy\u017c<\/a>.<\/p>\n\n\n\n

\n
\"\"<\/a>
(Otrie Peski\/Gundegas-Peski-Daugavpils – krzy\u017c przy drodze)<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n
\"\"<\/a><\/figure>\n<\/figure>\n\n\n\n

Spoczywa pod nim od 4 do 6 \u017co\u0142nierzy Wojska Polskiego. W czasach sowieckich urz\u0105dzono tu wyrobisko piasku, dzi\u015b jest po prostu \u0142\u0105ka (latem obficie zaro\u015bni\u0119ta, co nieco utrudnia doj\u015bcie) i nikt, ani nic nie zak\u0142\u00f3ca wiecznego spokoju naszych legionist\u00f3w. Po odm\u00f3wieniu modlitwy i zapaleniu zniczy r\u00f3wnie\u017c w tym miejscu, poszli\u015bmy spacerem do zaparkowanych aut. Wzbudzili\u015bmy przy tym niema\u0142e zainteresowanie mijaj\u0105cych nas ludzi w autach, gdy\u017c nasza 30 osobowa grupa, rozci\u0105gni\u0119ta przy drodze, robi\u0142a wra\u017cenie jakiej\u015b pielgrzymki \ud83d\ude42<\/p>\n\n\n\n

\n
\"\"<\/a>
(Odra-Niemen On Tour)<\/em><\/figcaption><\/figure>\n<\/figure>\n\n\n\n

,,Operacja dyneburska” – rys historyczny<\/h2>\n\n\n\n

,,Wojsko Polskie nad D\u017awin\u0105 pojawi\u0142o si\u0119 na pocz\u0105tku wrze\u015bnia 1919 roku. W po\u0142owie miesi\u0105ca linia tej rzeki a\u017c po uj\u015bcie Dryssy by\u0142a ju\u017c opanowana. Wyj\u0105tek stanowi\u0142o przedmo\u015bcie Dyneburga, kt\u00f3re pozostawa\u0142o w r\u0119kach Bolszewik\u00f3w. Polskie dow\u00f3dztwo gotowe by\u0142o zdoby\u0107 ca\u0142e miasto, jednak sprzeciw Wojskowej Misji Ententy ograniczy\u0142 planowan\u0105 na koniec wrze\u015bnia operacj\u0119 tylko do lewego brzegu D\u017awiny.
Pierwsza bitwa o Dyneburg rozpocz\u0119\u0142a si\u0119 rankiem 27 wrze\u015bnia 1919 roku, w 314. rocznic\u0119 zwyci\u0119stwa pod Kircholmem. Natarcie przeprowadzi\u0142a 1. Dywizja Piechoty Legion\u00f3w sk\u0142adaj\u0105ca si\u0119 z 1., 5. i 6. Pu\u0142k\u00f3w Piechoty Legion\u00f3w. \u0141\u0105cznie by\u0142o to oko\u0142o 7000 \u201ebagnet\u00f3w\u201d, 140 karabin\u00f3w maszynowych, 19 dzia\u0142 polowych, 15 dzia\u0142 ci\u0119\u017ckich, 2 poci\u0105gi pancerne oraz 24 czo\u0142gi, kt\u00f3re odegra\u0142y kluczow\u0105 rol\u0119 w ataku. By\u0142 to zreszt\u0105 jeden z pierwszych polskich pancernych atak\u00f3w w historii.<\/em>
Pojawienie si\u0119 polskich czo\u0142g\u00f3w zwykle powodowa\u0142o pop\u0142och i odwr\u00f3t Bolszewik\u00f3w. Bez wi\u0119kszego problemu uda\u0142o si\u0119 zaj\u0105\u0107 przedmie\u015bcia Dyneburga. Do miasta, zgodnie z ustaleniami, Wojsko Polskie nie wkroczy\u0142o. Wysadzono wi\u0119c most drogowy oraz k\u0142adk\u0119. W r\u0119kach wroga pozosta\u0142 jednie fort strzeg\u0105cy mostu kolejowego.
Atak na lewobrze\u017cn\u0105 cz\u0119\u015b\u0107 twierdzy rozpocz\u0105\u0142 si\u0119 ostrza\u0142em artyleryjskim o godzinie 5:10 dnia 28 wrze\u015bnia. Dwadzie\u015bcia minut p\u00f3\u017aniej rozpocz\u0119\u0142o si\u0119 natarcie prowadzone przez trzy kompanie z 1. i 5. Pu\u0142ku Piechoty Legion\u00f3w przy wsparciu czo\u0142g\u00f3w oraz poci\u0105gu pancernego “\u015amia\u0142y”. Trwa\u0142o ono nieco ponad godzin\u0119 i o 6:45 pozycje wroga zosta\u0142y zdobyte. Podczas dw\u00f3ch dni walk Polacy stracili 13 oficer\u00f3w oraz 253 szeregowych zabitych i rannych. Straty Bolszewik\u00f3w to kilkuset zabitych. Do niewoli wzi\u0119to te\u017c oko\u0142o 400 je\u0144c\u00f3w. <\/p><\/blockquote>\n\n\n\n

\n
\"\"<\/a>
(\u017bo\u0142nierze polscy w okopach nad D\u017awin\u0105; pa\u017adziernik 1919 – fot. Wikimedia Commons)<\/em><\/figcaption><\/figure>\n<\/figure>\n\n\n\n

Trzy miesi\u0105ce p\u00f3\u017aniej, 30 grudnia 1919 roku, podpisano w Rydze tajne polsko-\u0142otewskie porozumienie w sprawie militarnego wsp\u00f3\u0142dzia\u0142ania obu pa\u0144stw w dzia\u0142aniach prowadzonych w \u0141atgalii. Przewidywa\u0142o ono natarcie na Dyneburg 3 stycznia 1920 roku. Operacji tej nadano kryptonim “Zima”. W ataku wzi\u0105\u0107 mia\u0142y udzia\u0142 1. i 3. Dywizja Piechoty Legion\u00f3w (ok 30 tysi\u0119cy. \u017co\u0142nierzy) oraz 3. Dywizja Piechoty Armii \u0141otewskiej (ok. 10 tysi\u0119cy).
Natarcie na Dyneburg rozpocz\u0119\u0142o si\u0119 planowo – rankiem 3 stycznia. Wzi\u0105\u0142 w nim udzia\u0142 1 Pu\u0142k Piechoty Legion\u00f3w, kt\u00f3rzy przy mrozie oko\u0142o \u221225 \u00b0C, \u0142atwo sforsowa\u0142 D\u017awin\u0119 i oko\u0142o godziny 13.00 opanowa\u0142 twierdz\u0119. Dwie godziny p\u00f3\u017aniej ca\u0142e miasto by\u0142o ju\u017c w r\u0119kach Polak\u00f3w. Straty by\u0142y stosunkowo niewielkie: 12 poleg\u0142ych oraz 37 rannych. Do niewoli dosta\u0142o si\u0119 ponad 400 Bolszewik\u00f3w. Co prawda cz\u0119\u015b\u0107 si\u0142 wroga wycofa\u0142a si\u0119 w rejon Wyszek, ale nast\u0119pnego dnia zosta\u0142y rozbite. Rozpocz\u0119\u0142o si\u0119 wyzwalanie \u0141atgalii. I cho\u0107 Bolszewicy 8 stycznia podj\u0119li pr\u00f3b\u0119 przeprowadzenia kontrofensywy wzd\u0142u\u017c linii kolejowej Psk\u00f3w-Dynenburg, to nie uda\u0142o si\u0119 wyprze\u0107 Polak\u00f3w i \u0141otyszy z zaj\u0119tych pozycji. Dopiero kolejne natarcie wsparte przez trzy poci\u0105gi pancerne przynios\u0142o efekty. Nie na d\u0142ugo jednak, bo jeszcze tego samego dnia (9 stycznia) gen. Rydz-\u015amig\u0142y przej\u0105\u0142 dowodzenia nad oddzia\u0142ami \u0142otewskimi uczestnicz\u0105cymi w operacji i przygotowa\u0142 skoordynowany atak. Nast\u0105pi\u0142 on 12 stycznia przy szalej\u0105cej zamieci \u015bnie\u017cnej i zako\u0144czy\u0142 si\u0119 pe\u0142nym sukcesem Polak\u00f3w i \u0141otyszy. <\/p>

<\/p><\/blockquote>\n\n\n\n

\n
\"\"<\/a>
(Najs\u0142ynniejsze zdj\u0119cie 5 pp. Legion\u00f3w pod Dyneburgiem, przywo\u0142uj\u0105ce na my\u015bl obraz watahy wilk\u00f3w) <\/figcaption><\/figure>\n<\/figure>\n\n\n\n

Ostatnia faza polsko-\u0142otewskiej operacji rozpocz\u0119\u0142a si\u0119 21 stycznia 1920 roku i doprowadzi\u0142a do ca\u0142kowitego wyparcia Bolszewik\u00f3w z \u0141atgalii. 6 dni p\u00f3\u017aniej do Dyneburga przyby\u0142 J\u00f3zef Pi\u0142sudski. Udekorowa\u0142 on gen. Rydza-\u015amig\u0142ego orderem Virtuti Militari i spotka\u0142 si\u0119 z naczelnym dow\u00f3dc\u0105 wojsk \u0142otewskich gen. Balodisem. W\u0142adze \u0142otewskie odznaczy\u0142y J\u00f3zefa Pi\u0142sudskiego, gen. Rydza-\u015amig\u0142ego oraz 61 \u017co\u0142nierzy polskich Orderami Laczplesisa. Straty polskie w operacji “Zima” wynios\u0142y 2 920 \u017co\u0142nierzy zabitych, rannych, zaginionych, chorych i z odmro\u017ceniami. Tych ostatnich by\u0142o a\u017c 1700. \u015awiadczy to o tym, w jak trudnych warunkach przysz\u0142o Polakom walczy\u0107 o niepodleg\u0142o\u015b\u0107 swojego s\u0105siada.” – opis pochodzi ze strony http:\/\/www.pl-lv1920.info\/pages\/historia.html<\/a> <\/p><\/blockquote>\n\n\n\n

\n
\"\"<\/a>
(Warta polska w forcie d\u017awi\u0144skim po jego zdobyciu, 1920 rok – fot. Wikipedia)<\/em><\/figcaption><\/figure>\n<\/figure>\n\n\n\n

Twierdza Dyneburg<\/h2>\n\n\n\n
\n
\"\"<\/a>
(Twierdza Dyneburg z lotu ptaka)<\/em><\/figcaption><\/figure>\n<\/figure>\n\n\n\n

Nast\u0119pnym przystankiem na naszej drodze by\u0142 obiekt bardzo charakterystyczny, a mianowicie dyneburska twierdza. Jej budow\u0119 rozpocz\u0119li Rosjanie w 1810 roku i niemal przez ca\u0142y wiek co\u015b do niej dok\u0142adano, modernizowano, czy dobudowywano. Za czas\u00f3w carskich cz\u0119stokro\u0107 wi\u0119zieni byli tu Polscy patrioci. Dzi\u015b jest to obiekt niejednoznaczny, gdy\u017c miasto za bardzo nie wie co z nim pocz\u0105\u0107. Z jednej strony w jaki\u015b spos\u00f3b rewitalizuje stare budynki wojskowe, tworz\u0105c w nich instytucje kulturalne, z drugiej pr\u00f3buje jednak teren sprzeda\u0107, \u017ceby pozby\u0107 si\u0119 sporego obci\u0105\u017cenia bud\u017cetu.

Na uwag\u0119 zas\u0142uguj\u0105 cho\u0107by wyremontowana brama g\u0142\u00f3wna, czy te\u017c wie\u017ca wodna (w kt\u00f3rej obecnie mie\u015bci si\u0119 Centrum Informacji Turystycznej).<\/p>\n\n\n\n

\n
\"\"<\/a>
(Brama g\u0142\u00f3wna)<\/em><\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n
\"\"<\/a>
(Tunel pod bram\u0105)<\/em><\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n
\"\"<\/a>
(Centrum informacji turystycznej)<\/em><\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n
\"\"<\/a>
(Odrestaurowana cz\u0119\u015b\u0107 twierdzy przy bramie g\u0142\u00f3wnej)<\/em><\/figcaption><\/figure>\n<\/figure>\n\n\n\n

Jednak z drugiej strony zaobserwowa\u0107 mo\u017cna co\u015b, co zostawili po sobie Sowieci, kt\u00f3rzy potrafili zniszczy\u0107, zepsu\u0107 i oszpeci\u0107 wszystko za co si\u0119 zabrali. W tym wypadku chodzi o bloki mieszkalne, postawione… na terenie twierdzy. Dzi\u015b w wi\u0119kszo\u015bci puste i rozpadaj\u0105ce si\u0119, czyli dok\u0142adnie takie jak komunistyczne idee i sam Zwi\u0105zek Radziecki. Jednak dla mi\u0142o\u015bnik\u00f3w opuszczonych budynk\u00f3w jest to istny raj.<\/p>\n\n\n\n

\n
\"\"<\/a><\/figure>\n\n\n\n
\"\"<\/a><\/figure>\n\n\n\n
\"\"<\/a><\/figure>\n<\/figure>\n\n\n\n

Przechadzaj\u0105c si\u0119 pomi\u0119dzy tymi budynkami, mo\u017cna poczu\u0107 si\u0119 jak gdyby chodzi\u0142o si\u0119 po dziedzi\u0144cach i podw\u00f3rzach losowego sowieckiego osiedla, a nie po obszarze otoczonym dwustuletnimi murami.<\/p>\n\n\n\n

Tablica Leona Platera<\/h2>\n\n\n\n
\n
\"\"<\/a>
(Portret hrabiego Leona Platera)<\/em><\/figcaption><\/figure>\n<\/figure>\n\n\n\n

Ostatnim miejscem w jakie udali\u015bmy si\u0119 w obr\u0119bie kompleksu twierdzy, by\u0142a tablica pami\u0105tkowa po\u015bwi\u0119cona wspania\u0142emu polskiemu patriocie hrabiemu Leonowi Platerowi herbu w\u0142asnego Plater. Tej zacnej i zas\u0142u\u017conej rodzinie, przyjrzymy si\u0119 bli\u017cej w innych cz\u0119\u015bciach naszego wpisu, w tym miejscu skupimy si\u0119 natomiast na ostatnich chwilach Leona Platera, gdy\u017c to w\u0142a\u015bnie w miejscu gdzie ustawiona jest tablica, przy trzecim bastionie, dosz\u0142o do jego egzekucji. Hrabia Plater zosta\u0142 oskar\u017cony o dowodzenie w szykowanym Powstaniu Styczniowym. Cho\u0107 faktycznym dow\u00f3dc\u0105 by\u0142 Zygmunt Bujnicki, nasz bohater wzi\u0105\u0142 ca\u0142\u0105 win\u0119 na siebie, chroni\u0105c w ten spos\u00f3b prawdziwego organizatora. W trakcie \u015bledztwa nie da\u0142 si\u0119 z\u0142ama\u0107 i do ko\u0144ca pozosta\u0142 zgodny ze swoim sumieniem.
Pojmany zosta\u0142 po udanym napadzie na konw\u00f3j z broni\u0105, gdy udawa\u0107 mia\u0142 si\u0119 w bezpieczne dla siebie miejsce.

Przed \u015bmierci\u0105 mia\u0142 mo\u017cliwo\u015b\u0107 spotka\u0107 si\u0119 ze swoj\u0105 rodzin\u0105 i powiedzie\u0107 nast\u0119puj\u0105ce s\u0142owa patrz\u0105c w kierunku krzy\u017ca:<\/p>\n\n\n\n

\u201cTo moja nadzieja ca\u0142a. Spodziewam si\u0119, \u017ce mi \u017ale nie b\u0119dzie, jednak\u017ce m\u00f3dlcie si\u0119, \u017ceby si\u0119 szcz\u0119\u015bliwie odby\u0142o\u201d <\/em><\/strong><\/p><\/blockquote>\n\n\n\n

9 czerwca 1863 roku odby\u0142a si\u0119 egzekucja. Cia\u0142o nie zosta\u0142o wydane rodzinie, jednak nieznanym ludziom uda\u0142o si\u0119 je wykopa\u0107 pod os\u0142on\u0105 nocy. Dzi\u0119ki temu do dzi\u015b w Muzeum Wojska Polskiego w Warszawie znajduje si\u0119 w\u015br\u00f3d eksponat\u00f3w ubranie, w jakim skazany prowadzony by\u0142 na \u015bmier\u0107. <\/p>\n\n\n\n

\n
\"\"<\/a>
(Ubranie Leona Platera)<\/em><\/figcaption><\/figure>\n<\/figure>\n\n\n\n

W kolejnym wpisie odwiedzimy Liksn\u0119, czyli miejsce zwi\u0105zane z Emili\u0105 Plater, oraz poznamy nieco wi\u0119cej samego Dyneburga \ud83d\ude42<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Opowie\u015b\u0107 z \u0142otewskiej wyprawy, b\u0119dzie ,,naj\u015bwie\u017csz\u0105” na naszym blogu, gdy\u017c odby\u0142a si\u0119 ona w lipcu 2020 roku. Zrelacjonujemy w niej podr\u00f3\u017c szlakiem polskich \u017co\u0142nierzy walcz\u0105cych o niepodleg\u0142o\u015b\u0107 \u0141otwy w 1919 i 1920 roku, a tak\u017ce poznamy wiele ciekawych historii zwi\u0105zanych z Polakami zamieszkuj\u0105cymi przed laty te tereny. Najwi\u0119cej b\u0119dzie rzecz jasna o rodzie Plater\u00f3w, czyli …<\/p>\n

Poznajemy polskie \u015blady na \u0141otwie (cz\u0119\u015b\u0107 1 – \u0141awkiesy i Twierdza Dyneburg)<\/span> Read More »<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":245,"featured_media":1204,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"site-sidebar-layout":"default","site-content-layout":"default","ast-site-content-layout":"","site-content-style":"default","site-sidebar-style":"default","ast-global-header-display":"","ast-banner-title-visibility":"","ast-main-header-display":"","ast-hfb-above-header-display":"","ast-hfb-below-header-display":"","ast-hfb-mobile-header-display":"","site-post-title":"","ast-breadcrumbs-content":"","ast-featured-img":"","footer-sml-layout":"","theme-transparent-header-meta":"default","adv-header-id-meta":"","stick-header-meta":"","header-above-stick-meta":"","header-main-stick-meta":"","header-below-stick-meta":"","astra-migrate-meta-layouts":"","ast-page-background-enabled":"default","ast-page-background-meta":{"desktop":{"background-color":"","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-gradient":""},"tablet":{"background-color":"","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-gradient":""},"mobile":{"background-color":"","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-gradient":""}},"ast-content-background-meta":{"desktop":{"background-color":"var(--ast-global-color-5)","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-gradient":""},"tablet":{"background-color":"var(--ast-global-color-5)","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-gradient":""},"mobile":{"background-color":"var(--ast-global-color-5)","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-gradient":""}},"footnotes":""},"categories":[33,40,1,34,18,159,38,21],"tags":[118,119,116,115,113,120,117,114],"yoast_head":"\nPoznajemy polskie \u015blady na \u0141otwie (cz\u0119\u015b\u0107 1 - \u0141awkiesy i Twierdza Dyneburg) - Blog podr\u00f3\u017cniczy<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/?p=1199\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"pl_PL\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Poznajemy polskie \u015blady na \u0141otwie (cz\u0119\u015b\u0107 1 - \u0141awkiesy i Twierdza Dyneburg) - Blog podr\u00f3\u017cniczy\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Opowie\u015b\u0107 z \u0142otewskiej wyprawy, b\u0119dzie ,,naj\u015bwie\u017csz\u0105” na naszym blogu, gdy\u017c odby\u0142a si\u0119 ona w lipcu 2020 roku. Zrelacjonujemy w niej podr\u00f3\u017c szlakiem polskich \u017co\u0142nierzy walcz\u0105cych o niepodleg\u0142o\u015b\u0107 \u0141otwy w 1919 i 1920 roku, a tak\u017ce poznamy wiele ciekawych historii zwi\u0105zanych z Polakami zamieszkuj\u0105cymi przed laty te tereny. Najwi\u0119cej b\u0119dzie rzecz jasna o rodzie Plater\u00f3w, czyli … Poznajemy polskie \u015blady na \u0141otwie (cz\u0119\u015b\u0107 1 – \u0141awkiesy i Twierdza Dyneburg) Read More »\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/?p=1199\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Blog podr\u00f3\u017cniczy\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2020-08-17T14:51:55+00:00\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2023-02-27T19:30:02+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/wp-content\/uploads\/sites\/12\/2020\/08\/1a-\u0142awkiesy-scaled.jpg\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"2560\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"1920\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/jpeg\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"Emil Majchrzak\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Napisane przez\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"Emil Majchrzak\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Szacowany czas czytania\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"18 minut\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/?p=1199\",\"url\":\"https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/?p=1199\",\"name\":\"Poznajemy polskie \u015blady na \u0141otwie (cz\u0119\u015b\u0107 1 - \u0141awkiesy i Twierdza Dyneburg) - Blog podr\u00f3\u017cniczy\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/#website\"},\"datePublished\":\"2020-08-17T14:51:55+00:00\",\"dateModified\":\"2023-02-27T19:30:02+00:00\",\"author\":{\"@id\":\"https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/#\/schema\/person\/70c13fd922cc733dc2749febfefb720a\"},\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/?p=1199#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/?p=1199\"]}]},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/?p=1199#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Strona g\u0142\u00f3wna\",\"item\":\"https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Poznajemy polskie \u015blady na \u0141otwie (cz\u0119\u015b\u0107 1 – \u0141awkiesy i Twierdza Dyneburg)\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/#website\",\"url\":\"https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/\",\"name\":\"Blog podr\u00f3\u017cniczy\",\"description\":\"Kolejna witryna sieci \u201eOdra-Niemen Witryny\u201d\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":\"required name=search_term_string\"}],\"inLanguage\":\"pl-PL\"},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/#\/schema\/person\/70c13fd922cc733dc2749febfefb720a\",\"name\":\"Emil Majchrzak\",\"url\":\"https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/?author=245\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Poznajemy polskie \u015blady na \u0141otwie (cz\u0119\u015b\u0107 1 - \u0141awkiesy i Twierdza Dyneburg) - Blog podr\u00f3\u017cniczy","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/?p=1199","og_locale":"pl_PL","og_type":"article","og_title":"Poznajemy polskie \u015blady na \u0141otwie (cz\u0119\u015b\u0107 1 - \u0141awkiesy i Twierdza Dyneburg) - Blog podr\u00f3\u017cniczy","og_description":"Opowie\u015b\u0107 z \u0142otewskiej wyprawy, b\u0119dzie ,,naj\u015bwie\u017csz\u0105” na naszym blogu, gdy\u017c odby\u0142a si\u0119 ona w lipcu 2020 roku. Zrelacjonujemy w niej podr\u00f3\u017c szlakiem polskich \u017co\u0142nierzy walcz\u0105cych o niepodleg\u0142o\u015b\u0107 \u0141otwy w 1919 i 1920 roku, a tak\u017ce poznamy wiele ciekawych historii zwi\u0105zanych z Polakami zamieszkuj\u0105cymi przed laty te tereny. Najwi\u0119cej b\u0119dzie rzecz jasna o rodzie Plater\u00f3w, czyli … Poznajemy polskie \u015blady na \u0141otwie (cz\u0119\u015b\u0107 1 – \u0141awkiesy i Twierdza Dyneburg) Read More »","og_url":"https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/?p=1199","og_site_name":"Blog podr\u00f3\u017cniczy","article_published_time":"2020-08-17T14:51:55+00:00","article_modified_time":"2023-02-27T19:30:02+00:00","og_image":[{"width":2560,"height":1920,"url":"https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/wp-content\/uploads\/sites\/12\/2020\/08\/1a-\u0142awkiesy-scaled.jpg","type":"image\/jpeg"}],"author":"Emil Majchrzak","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Napisane przez":"Emil Majchrzak","Szacowany czas czytania":"18 minut"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/?p=1199","url":"https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/?p=1199","name":"Poznajemy polskie \u015blady na \u0141otwie (cz\u0119\u015b\u0107 1 - \u0141awkiesy i Twierdza Dyneburg) - Blog podr\u00f3\u017cniczy","isPartOf":{"@id":"https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/#website"},"datePublished":"2020-08-17T14:51:55+00:00","dateModified":"2023-02-27T19:30:02+00:00","author":{"@id":"https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/#\/schema\/person\/70c13fd922cc733dc2749febfefb720a"},"breadcrumb":{"@id":"https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/?p=1199#breadcrumb"},"inLanguage":"pl-PL","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/?p=1199"]}]},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/?p=1199#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Strona g\u0142\u00f3wna","item":"https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Poznajemy polskie \u015blady na \u0141otwie (cz\u0119\u015b\u0107 1 – \u0141awkiesy i Twierdza Dyneburg)"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/#website","url":"https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/","name":"Blog podr\u00f3\u017cniczy","description":"Kolejna witryna sieci \u201eOdra-Niemen Witryny\u201d","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/?s={search_term_string}"},"query-input":"required name=search_term_string"}],"inLanguage":"pl-PL"},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/#\/schema\/person\/70c13fd922cc733dc2749febfefb720a","name":"Emil Majchrzak","url":"https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/?author=245"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1199"}],"collection":[{"href":"https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/245"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=1199"}],"version-history":[{"count":18,"href":"https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1199\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2068,"href":"https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1199\/revisions\/2068"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/1204"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=1199"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=1199"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=1199"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}