{"id":1573,"date":"2020-09-30T17:17:04","date_gmt":"2020-09-30T15:17:04","guid":{"rendered":"https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/?p=1573"},"modified":"2020-09-30T17:17:06","modified_gmt":"2020-09-30T15:17:06","slug":"projekt-miejsc-pamieci-narodowej-na-zaolziu-czesc-2","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/?p=1573","title":{"rendered":"Projekt Miejsc Pami\u0119ci Narodowej na Zaolziu (cz\u0119\u015b\u0107 2)"},"content":{"rendered":"\n<h4 class=\"wp-block-heading\"><em>Oddzia\u0142 Opolski zajmuje si\u0119 trudn\u0105 histori\u0105 Zaolzia od samego pocz\u0105tku swojej dzia\u0142alno\u015bci. Ciekaw\u0105 spraw\u0105 jest, sk\u0105d wiedzieli\u015bmy o poszczeg\u00f3lnych miejscach. Pan Jaros\u0142aw \u017burek, zamieszkuj\u0105cy wojew\u00f3dztwo \u015bl\u0105skie, rodzinnie zwi\u0105zany z Karwin\u0105, przez kilka lat poszukiwa\u0142, gromadzi\u0142 i udost\u0119pnia\u0142 na forach internetowych informacje o miejscach pami\u0119ci na Zaolziu. Dzi\u0119ki jego bezinteresownej, ci\u0119\u017ckiej pracy, w punkcie wyj\u015bcia mieli\u015bmy lokalizacje kilkunastu cmentarzy na przestrzeni kilkudziesi\u0119ciu kilometr\u00f3w. <\/em><\/h4>\n\n\n\n<p><\/p>\n\n\n\n<p>W listopadzie 2018 roku wybrali\u015bmy si\u0119 tam, by odnale\u017a\u0107 je i zapali\u0107 znicze. Uda\u0142o nam si\u0119 to w cz\u0119\u015bci. Podbudowani tym, co zobaczyli\u015bmy na Zaolziu, postanowili\u015bmy promowa\u0107 jego histori\u0119 i ide\u0119 Kres\u00f3w Po\u0142udniowych jeszcze bardziej.<\/p>\n\n\n\n<p><\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-gallery aligncenter columns-1 is-cropped wp-block-gallery-1 is-layout-flex wp-block-gallery-is-layout-flex\"><ul class=\"blocks-gallery-grid\"><li class=\"blocks-gallery-item\"><figure><a href=\"https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/wp-content\/uploads\/sites\/12\/2020\/09\/1.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1024\" height=\"768\" src=\"https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/wp-content\/uploads\/sites\/12\/2020\/09\/1-1024x768.jpg\" alt=\"\" data-id=\"1575\" data-full-url=\"https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/wp-content\/uploads\/sites\/12\/2020\/09\/1.jpg\" data-link=\"https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/?attachment_id=1575\" class=\"wp-image-1575\" srcset=\"https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/wp-content\/uploads\/sites\/12\/2020\/09\/1-1024x768.jpg 1024w, https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/wp-content\/uploads\/sites\/12\/2020\/09\/1-300x225.jpg 300w, https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/wp-content\/uploads\/sites\/12\/2020\/09\/1-768x576.jpg 768w, https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/wp-content\/uploads\/sites\/12\/2020\/09\/1-1536x1152.jpg 1536w, https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/wp-content\/uploads\/sites\/12\/2020\/09\/1-600x450.jpg 600w, https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/wp-content\/uploads\/sites\/12\/2020\/09\/1.jpg 2048w\" sizes=\"(max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><\/a><figcaption class=\"blocks-gallery-item__caption\"><em>( Nasz pierwszy wyjazd na Zaolzie mia\u0142 miejsce jesieni\u0105 2018 roku.)<\/em><\/figcaption><\/figure><\/li><\/ul><\/figure>\n\n\n\n<p><\/p>\n\n\n\n<p>W czerwcu 2019 roku mia\u0142 miejsce wspomniany w 1 cz\u0119\u015bci reporta\u017cu Zjazd Walny w Milikowie. Kto wie, jak potoczy\u0142aby si\u0119 historia miejsc zwi\u0105zanych z Polsko\u015bci\u0105, gdyby nie dofinansowanie z Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego. Dzi\u0119ki niemu, w drugiej po\u0142owie roku mogli\u015bmy regularnie odwiedza\u0107 Zaolzie w poszukiwaniu miejsc pami\u0119ci. <\/p>\n\n\n\n<p><\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-gallery aligncenter columns-1 is-cropped wp-block-gallery-2 is-layout-flex wp-block-gallery-is-layout-flex\"><ul class=\"blocks-gallery-grid\"><li class=\"blocks-gallery-item\"><figure><a href=\"https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/wp-content\/uploads\/sites\/12\/2020\/09\/2.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1024\" height=\"684\" src=\"https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/wp-content\/uploads\/sites\/12\/2020\/09\/2-1024x684.jpg\" alt=\"\" data-id=\"1576\" data-full-url=\"https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/wp-content\/uploads\/sites\/12\/2020\/09\/2.jpg\" data-link=\"https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/?attachment_id=1576\" class=\"wp-image-1576\" srcset=\"https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/wp-content\/uploads\/sites\/12\/2020\/09\/2-1024x684.jpg 1024w, https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/wp-content\/uploads\/sites\/12\/2020\/09\/2-300x200.jpg 300w, https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/wp-content\/uploads\/sites\/12\/2020\/09\/2-768x513.jpg 768w, https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/wp-content\/uploads\/sites\/12\/2020\/09\/2-391x260.jpg 391w, https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/wp-content\/uploads\/sites\/12\/2020\/09\/2-1536x1025.jpg 1536w, https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/wp-content\/uploads\/sites\/12\/2020\/09\/2-600x400.jpg 600w, https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/wp-content\/uploads\/sites\/12\/2020\/09\/2.jpg 2048w\" sizes=\"(max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><\/a><figcaption class=\"blocks-gallery-item__caption\"><em>(Podczas Zjazdu Walnego w czerwcu 2019 roku mo\u017cna by\u0142o m.in. pos\u0142ucha\u0107 skocznej g\u00f3ralskiej muzyki na \u017cywo)<\/em><\/figcaption><\/figure><\/li><\/ul><\/figure>\n\n\n\n<p><\/p>\n\n\n\n<p>Pocz\u0105tkowo szukali\u015bmy punkt\u00f3w przedstawionych przez pana Jaros\u0142awa \u017burka. Pr\u00f3bowali\u015bmy te\u017c si\u0119 z nim skontaktowa\u0107, jednak bezskutecznie. Od kilku lat jest nieaktywny w sferze poszukiwawczej. Nie zmienia to faktu, \u017ce przez swoje kilkuletnie poszukiwania da\u0142 nam doskona\u0142y punkt wyj\u015bcia.<\/p>\n\n\n\n<p><\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"has-text-align-center wp-block-heading\">Or\u0142owa &#8211; nasze pierwsze kroki <\/h2>\n\n\n\n<p>Podczas pierwszej wyprawy skupili\u015bmy si\u0119 na poszukiwaniu na cmentarzach os\u00f3b odnalezionych przez pana Jaros\u0142awa \u017burka. Pierwsz\u0105 miejscowo\u015bci\u0105 by\u0142a Or\u0142owa. Wiedzieli\u015bmy, \u017ce w 1919 roku pochowanych na nim by\u0142o 3 polskich \u017co\u0142nierzy. Pawe\u0142 Tyrna, polski legionista, zgin\u0105\u0142 od postrza\u0142u w brzuch 29 stycznia 1919 roku. Klemens Gaman, g\u00f3rnik, cz\u0142onek Milicji Polskiej \u015al\u0105ska Cieszy\u0144skiego, walczy\u0142 mi\u0119dzy Or\u0142ow\u0105 a Karwin\u0105. \u015amiertelnie raniony, zmar\u0142 w szpitalu w Or\u0142owej. Natomiast 26 lutego 1919 roku, wracaj\u0105c z polskiej manifestacji w Cieszynie, zgin\u0105\u0142 we Frysztacie (obecnie dzielnica Karwiny) J\u00f3zef Ondraczka. <\/p>\n\n\n\n<p><\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-gallery aligncenter columns-1 is-cropped wp-block-gallery-3 is-layout-flex wp-block-gallery-is-layout-flex\"><ul class=\"blocks-gallery-grid\"><li class=\"blocks-gallery-item\"><figure><a href=\"https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/wp-content\/uploads\/sites\/12\/2020\/09\/3.jpeg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1024\" height=\"682\" src=\"https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/wp-content\/uploads\/sites\/12\/2020\/09\/3.jpeg\" alt=\"\" data-id=\"1577\" data-full-url=\"https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/wp-content\/uploads\/sites\/12\/2020\/09\/3.jpeg\" data-link=\"https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/?attachment_id=1577\" class=\"wp-image-1577\" srcset=\"https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/wp-content\/uploads\/sites\/12\/2020\/09\/3.jpeg 1024w, https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/wp-content\/uploads\/sites\/12\/2020\/09\/3-300x200.jpeg 300w, https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/wp-content\/uploads\/sites\/12\/2020\/09\/3-768x512.jpeg 768w, https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/wp-content\/uploads\/sites\/12\/2020\/09\/3-391x260.jpeg 391w, https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/wp-content\/uploads\/sites\/12\/2020\/09\/3-600x400.jpeg 600w\" sizes=\"(max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><\/a><figcaption class=\"blocks-gallery-item__caption\"><em>(Fot. Wikipedia. Pierwszym odwiedzonym przez nas cmentarzem, by\u0142 ten w Or\u0142owej.)<\/em><\/figcaption><\/figure><\/li><\/ul><\/figure>\n\n\n\n<p><\/p>\n\n\n\n<p>Na cmentarzu w Or\u0142owej nie ma po nich \u015bladu. My szukali\u015bmy dwukrotnie, wcze\u015bniej przyje\u017cd\u017ca\u0142 tam pan \u017burek. Najwcze\u015bniejsze ksi\u0119gi parafialne pochodz\u0105 z 1943 roku. Po zako\u0144czeniu drugiej wojny \u015bwiatowej czechos\u0142owackie w\u0142adze komunistyczne niszczy\u0142y wcze\u015bniejsze ksi\u0119gi parafialne. Maj\u0105c wsparcie lokalnego harcerstwa, odwiedzili\u015bmy zarz\u0105d cmentarza, ale bezskutecznie. Pierwsz\u0105 bitw\u0119 przegrali\u015bmy, ale nie za\u0142amywali\u015bmy r\u0105k. Jak si\u0119 mia\u0142o okaza\u0107, czeka\u0107 nas mia\u0142 niejeden sukces w walce o prawd\u0119 i pami\u0119\u0107.<\/p>\n\n\n\n<p><\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"has-text-align-center wp-block-heading\">Karwina i jej g\u00f3rniczy klimat<\/h2>\n\n\n\n<p>Kolejnym przystankiem podczas\npierwszej wyprawy by\u0142a Karwina. Okaza\u0142o si\u0119 jednak, \u017ce na mapie znale\u017ali\u015bmy\nkilka cmentarzy znajduj\u0105cych si\u0119 administracyjnie w tej miejscowo\u015bci.\nPocz\u0105tkowo nie wiedzieli\u015bmy, o kt\u00f3ry z nich chodzi. Dopiero dzi\u0119ki wsparciu\nmiejscowych Polak\u00f3w uda\u0142o nam si\u0119 zidentyfikowa\u0107 stary cmentarz, znajduj\u0105cy si\u0119\nw w dzielnicy Karwina-Do\u0142y. Jad\u0105c w tamt\u0105 stron\u0119, przed naszymi oczami rozlega\u0142\nsi\u0119 postapokaliptyczny klimat, niczym z film\u00f3w science-fiction. Olbrzymie\nkopalnie, wielkie ha\u0142dy w\u0119gla, a tak\u017ce hektary zniszczonej gleby, z kt\u00f3rych nic\nnie wyro\u015bnie. Okolica sprawia ponure wra\u017cenie. <\/p>\n\n\n\n<p>Dodatkowego smaczku poszukiwaniom dodawa\u0142 fakt, \u017ce w miejscu, gdzie znajduje si\u0119 odnaleziony przez nas cmentarz, przez ponad 600 lat znajdowa\u0142a si\u0119 Karwina. Ze wzgl\u0119du na szkody g\u00f3rnicze, sama miejscowo\u015b\u0107 zosta\u0142a przeniesiona kilka kilometr\u00f3w na wsch\u00f3d i po\u0142\u0105czona w jeden organizm miejski z Frysztatem. Obecnie Frysztatem nazywa si\u0119 stare miasto Karwiny, z przepi\u0119knym rynkiem, zamkiem i ko\u015bcio\u0142em, znanym z pierwszej cz\u0119\u015bci reporta\u017cu. To tu ochrzczony zosta\u0142 Henryk Flame, p\u00f3\u017aniejszy dow\u00f3dca partyzancki Narodowych Si\u0142 Zbrojnych.<\/p>\n\n\n\n<p><\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-gallery columns-1 is-cropped wp-block-gallery-4 is-layout-flex wp-block-gallery-is-layout-flex\"><ul class=\"blocks-gallery-grid\"><li class=\"blocks-gallery-item\"><figure><a href=\"https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/wp-content\/uploads\/sites\/12\/2020\/09\/5-scaled.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1024\" height=\"653\" src=\"https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/wp-content\/uploads\/sites\/12\/2020\/09\/5-1024x653.jpg\" alt=\"\" data-id=\"1578\" data-full-url=\"https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/wp-content\/uploads\/sites\/12\/2020\/09\/5-scaled.jpg\" data-link=\"https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/?attachment_id=1578\" class=\"wp-image-1578\" srcset=\"https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/wp-content\/uploads\/sites\/12\/2020\/09\/5-1024x653.jpg 1024w, https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/wp-content\/uploads\/sites\/12\/2020\/09\/5-300x191.jpg 300w, https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/wp-content\/uploads\/sites\/12\/2020\/09\/5-768x489.jpg 768w, https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/wp-content\/uploads\/sites\/12\/2020\/09\/5-1536x979.jpg 1536w, https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/wp-content\/uploads\/sites\/12\/2020\/09\/5-2048x1305.jpg 2048w, https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/wp-content\/uploads\/sites\/12\/2020\/09\/5-600x382.jpg 600w\" sizes=\"(max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><\/a><figcaption class=\"blocks-gallery-item__caption\"><em>( Fot. Wikipedia. Frysztat )<\/em><\/figcaption><\/figure><\/li><\/ul><\/figure>\n\n\n\n<p><\/p>\n\n\n\n<p>Dzisiaj w dzielnicy Do\u0142y znajduje si\u0119 jedynie stary cmentarz oraz ko\u015bci\u00f3\u0142 \u015bw. Piotra z Alkantary. \u015awi\u0105tynia jest lekko przekrzywiona, ze wzgl\u0119du na szkody g\u00f3rnicze, ale Msze \u015awi\u0119te odbywaj\u0105 si\u0119 w niej regularnie.<\/p>\n\n\n\n<p><\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-gallery aligncenter columns-1 is-cropped wp-block-gallery-5 is-layout-flex wp-block-gallery-is-layout-flex\"><ul class=\"blocks-gallery-grid\"><li class=\"blocks-gallery-item\"><figure><a href=\"https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/wp-content\/uploads\/sites\/12\/2020\/09\/6-scaled.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1024\" height=\"682\" src=\"https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/wp-content\/uploads\/sites\/12\/2020\/09\/6-1024x682.jpg\" alt=\"\" data-id=\"1579\" data-full-url=\"https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/wp-content\/uploads\/sites\/12\/2020\/09\/6-scaled.jpg\" data-link=\"https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/?attachment_id=1579\" class=\"wp-image-1579\" srcset=\"https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/wp-content\/uploads\/sites\/12\/2020\/09\/6-1024x682.jpg 1024w, https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/wp-content\/uploads\/sites\/12\/2020\/09\/6-300x200.jpg 300w, https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/wp-content\/uploads\/sites\/12\/2020\/09\/6-768x511.jpg 768w, https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/wp-content\/uploads\/sites\/12\/2020\/09\/6-391x260.jpg 391w, https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/wp-content\/uploads\/sites\/12\/2020\/09\/6-1536x1023.jpg 1536w, https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/wp-content\/uploads\/sites\/12\/2020\/09\/6-2048x1364.jpg 2048w, https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/wp-content\/uploads\/sites\/12\/2020\/09\/6-600x399.jpg 600w\" sizes=\"(max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><\/a><figcaption class=\"blocks-gallery-item__caption\"><em>(Fot. Wikipedia. Ko\u015bci\u00f3\u0142 \u015bw. Piotra z Alkantary w Karwinie-Do\u0142ach sprawia niesamowite wra\u017cenie.)<\/em><\/figcaption><\/figure><\/li><\/ul><\/figure>\n\n\n\n<p><\/p>\n\n\n\n<p> Na cmentarzu odnale\u017ali\u015bmy jeden gr\u00f3b, Alojzego Armatysa, chocia\u017c wiemy, \u017ce w Karwinie zgin\u0119\u0142o wi\u0119cej os\u00f3b. W ramach projektu stworzyli\u015bmy stron\u0119 internetow\u0105 (<a href=\"http:\/\/miejscapamiecizaolzie.pl\/\">www.miejscapamiecizaolzie.pl<\/a>), na kt\u00f3rej pod jego nazwiskiem zamie\u015bcili\u015bmy nast\u0119puj\u0105c\u0105 informacj\u0119: <\/p>\n\n\n\n<p><\/p>\n\n\n\n<blockquote class=\"wp-block-quote has-text-align-center\"><p>&#8220;Lista zidentyfikowanych poleg\u0142ych i zabitych w Karwinie w tym czasie, opracowana na podstawie szcz\u0105tkowych danych przez Jaros\u0142awa \u017burka, zawiera nazwiska: Figurowa, Franciszek Kondzio\u0142ka, Jan Kruk, Leopold Kwiczala, Ernest Masny, Modrzyk (wed\u0142ug J.\u017b. w\u0142a\u015bciwe nazwisko to Mo\u0142drzyk), Palowska, Zapora. Ich groby nie zosta\u0142y zlokalizowane. Obecnie cz\u0119\u015b\u0107 starych, karwi\u0144skich cmentarzy nie istnieje, a ksi\u0119gi cmentarne uleg\u0142y zniszczeniu.&#8221;<\/p><\/blockquote>\n\n\n\n<p><\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-gallery aligncenter columns-1 is-cropped wp-block-gallery-6 is-layout-flex wp-block-gallery-is-layout-flex\"><ul class=\"blocks-gallery-grid\"><li class=\"blocks-gallery-item\"><figure><a href=\"https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/wp-content\/uploads\/sites\/12\/2020\/09\/7.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1024\" height=\"768\" src=\"https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/wp-content\/uploads\/sites\/12\/2020\/09\/7-1024x768.jpg\" alt=\"\" data-id=\"1580\" data-full-url=\"https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/wp-content\/uploads\/sites\/12\/2020\/09\/7.jpg\" data-link=\"https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/?attachment_id=1580\" class=\"wp-image-1580\" srcset=\"https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/wp-content\/uploads\/sites\/12\/2020\/09\/7-1024x768.jpg 1024w, https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/wp-content\/uploads\/sites\/12\/2020\/09\/7-300x225.jpg 300w, https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/wp-content\/uploads\/sites\/12\/2020\/09\/7-768x576.jpg 768w, https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/wp-content\/uploads\/sites\/12\/2020\/09\/7-1536x1152.jpg 1536w, https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/wp-content\/uploads\/sites\/12\/2020\/09\/7-600x450.jpg 600w, https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/wp-content\/uploads\/sites\/12\/2020\/09\/7.jpg 1568w\" sizes=\"(max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><\/a><figcaption class=\"blocks-gallery-item__caption\"><em>( Alojzy Armatys pochowany zosta\u0142 w grobowcu rodzinnym. )<\/em><\/figcaption><\/figure><\/li><\/ul><\/figure>\n\n\n\n<p><\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-gallery aligncenter columns-1 is-cropped wp-block-gallery-7 is-layout-flex wp-block-gallery-is-layout-flex\"><ul class=\"blocks-gallery-grid\"><li class=\"blocks-gallery-item\"><figure><a href=\"https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/wp-content\/uploads\/sites\/12\/2020\/09\/8-1.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1024\" height=\"159\" src=\"https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/wp-content\/uploads\/sites\/12\/2020\/09\/8-1-1024x159.jpg\" alt=\"\" data-id=\"1582\" data-full-url=\"https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/wp-content\/uploads\/sites\/12\/2020\/09\/8-1.jpg\" data-link=\"https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/?attachment_id=1582\" class=\"wp-image-1582\" srcset=\"https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/wp-content\/uploads\/sites\/12\/2020\/09\/8-1-1024x159.jpg 1024w, https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/wp-content\/uploads\/sites\/12\/2020\/09\/8-1-300x46.jpg 300w, https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/wp-content\/uploads\/sites\/12\/2020\/09\/8-1-768x119.jpg 768w, https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/wp-content\/uploads\/sites\/12\/2020\/09\/8-1-600x93.jpg 600w, https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/wp-content\/uploads\/sites\/12\/2020\/09\/8-1.jpg 1182w\" sizes=\"(max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><\/a><figcaption class=\"blocks-gallery-item__caption\"><em>( fot. Jaros\u0142aw \u017burek. Na nagrobku jest b\u0142\u0105d. Alojzy Armatys zmar\u0142 26 maja 1919 roku. )<\/em><\/figcaption><\/figure><\/li><\/ul><\/figure>\n\n\n\n<p><\/p>\n\n\n\n<p>Pierwotnie planowali\u015bmy w naszej\nbazie miejsc umie\u015bci\u0107 jedynie te zwi\u0105zane z czesk\u0105 agresj\u0105 z 1919 roku, jednak\ndo\u015b\u0107 szybko zorientowali\u015bmy si\u0119, \u017ce jest ich o wiele wi\u0119cej. Praca na kopalni\nwi\u0105\u017ce si\u0119 z du\u017cym ryzykiem wypadku. Nie inaczej jest w Karwinie. Wielu naszych\nrodak\u00f3w zgin\u0119\u0142o podczas wydobycia. Na tym samym cmentarzu znajduj\u0105 si\u0119 tablice,\npomniki i mogi\u0142y im po\u015bwi\u0119cone.<\/p>\n\n\n\n<p>W drodze z Do\u0142\u00f3w do wsp\u00f3\u0142czesnej\nKarwiny, po lewej stronie mijamy r\u00f3wnie\u017c 2 pomniki po\u015bwi\u0119cone ofiarom I i II\nWojny \u015awiatowej.<\/p>\n\n\n\n<p>W trzeciej cz\u0119\u015bci reporta\u017cu przeniesiemy si\u0119 do miejsca poch\u00f3wku ofiar czeskiej masowej zbrodni z 1919 roku, a tak\u017ce do historii grobu J\u00f3zefa Faji. R\u00f3wnie zawi\u0142ej, jak historia Zaolzia.<\/p>\n\n\n\n<p><\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-gallery aligncenter columns-1 is-cropped wp-block-gallery-8 is-layout-flex wp-block-gallery-is-layout-flex\"><ul class=\"blocks-gallery-grid\"><li class=\"blocks-gallery-item\"><figure><a href=\"https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/wp-content\/uploads\/sites\/12\/2020\/09\/4.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1024\" height=\"683\" src=\"https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/wp-content\/uploads\/sites\/12\/2020\/09\/4-1024x683.jpg\" alt=\"\" data-id=\"1583\" data-full-url=\"https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/wp-content\/uploads\/sites\/12\/2020\/09\/4.jpg\" data-link=\"https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/?attachment_id=1583\" class=\"wp-image-1583\" srcset=\"https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/wp-content\/uploads\/sites\/12\/2020\/09\/4-1024x683.jpg 1024w, https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/wp-content\/uploads\/sites\/12\/2020\/09\/4-300x200.jpg 300w, https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/wp-content\/uploads\/sites\/12\/2020\/09\/4-768x512.jpg 768w, https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/wp-content\/uploads\/sites\/12\/2020\/09\/4-391x260.jpg 391w, https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/wp-content\/uploads\/sites\/12\/2020\/09\/4-1536x1024.jpg 1536w, https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/wp-content\/uploads\/sites\/12\/2020\/09\/4-600x400.jpg 600w, https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/wp-content\/uploads\/sites\/12\/2020\/09\/4.jpg 2048w\" sizes=\"(max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><\/a><\/figure><\/li><\/ul><figcaption class=\"blocks-gallery-caption\"><em>(<\/em> Polskie harcerstwo na Zaolziu jest pr\u0119\u017cne i aktywne. W maju 2019 roku w ramach Dni Polskich odby\u0142y si\u0119 wyk\u0142ady go\u015bci z Polski. Stowarzyszenie Odra-Niemen reprezentowane by\u0142o przez Marcina \u017bukowskiego. <em>)<\/em><\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n<p><\/p>\n\n\n\n<h4 class=\"wp-block-heading\"><strong>Krzysztof M. Marcinkiewicz<\/strong><\/h4>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Oddzia\u0142 Opolski zajmuje si\u0119 trudn\u0105 histori\u0105 Zaolzia od samego pocz\u0105tku swojej dzia\u0142alno\u015bci. Ciekaw\u0105 spraw\u0105 jest, sk\u0105d wiedzieli\u015bmy o poszczeg\u00f3lnych miejscach. Pan Jaros\u0142aw \u017burek, zamieszkuj\u0105cy wojew\u00f3dztwo \u015bl\u0105skie, rodzinnie zwi\u0105zany z Karwin\u0105, przez kilka lat poszukiwa\u0142, gromadzi\u0142 i udost\u0119pnia\u0142 na forach internetowych informacje o miejscach pami\u0119ci na Zaolziu. Dzi\u0119ki jego bezinteresownej, ci\u0119\u017ckiej pracy, w punkcie wyj\u015bcia mieli\u015bmy &hellip;<\/p>\n<p class=\"read-more\"> <a class=\"\" href=\"https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/?p=1573\"> <span class=\"screen-reader-text\">Projekt Miejsc Pami\u0119ci Narodowej na Zaolziu (cz\u0119\u015b\u0107 2)<\/span> Read More &raquo;<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":245,"featured_media":1579,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"site-sidebar-layout":"default","site-content-layout":"default","ast-site-content-layout":"","site-content-style":"default","site-sidebar-style":"default","ast-global-header-display":"","ast-banner-title-visibility":"","ast-main-header-display":"","ast-hfb-above-header-display":"","ast-hfb-below-header-display":"","ast-hfb-mobile-header-display":"","site-post-title":"","ast-breadcrumbs-content":"","ast-featured-img":"","footer-sml-layout":"","theme-transparent-header-meta":"default","adv-header-id-meta":"","stick-header-meta":"","header-above-stick-meta":"","header-main-stick-meta":"","header-below-stick-meta":"","astra-migrate-meta-layouts":"","ast-page-background-enabled":"default","ast-page-background-meta":{"desktop":{"background-color":"","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-gradient":""},"tablet":{"background-color":"","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-gradient":""},"mobile":{"background-color":"","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-gradient":""}},"ast-content-background-meta":{"desktop":{"background-color":"var(--ast-global-color-5)","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-gradient":""},"tablet":{"background-color":"var(--ast-global-color-5)","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-gradient":""},"mobile":{"background-color":"var(--ast-global-color-5)","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-gradient":""}},"footnotes":""},"categories":[33,40,1,35,48,37,21],"tags":[157,149,156,154,147,155,145],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v21.6 - https:\/\/yoast.com\/wordpress\/plugins\/seo\/ -->\n<title>Projekt Miejsc Pami\u0119ci Narodowej na Zaolziu (cz\u0119\u015b\u0107 2) - Blog podr\u00f3\u017cniczy<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/?p=1573\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"pl_PL\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Projekt Miejsc Pami\u0119ci Narodowej na Zaolziu (cz\u0119\u015b\u0107 2) - Blog podr\u00f3\u017cniczy\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Oddzia\u0142 Opolski zajmuje si\u0119 trudn\u0105 histori\u0105 Zaolzia od samego pocz\u0105tku swojej dzia\u0142alno\u015bci. Ciekaw\u0105 spraw\u0105 jest, sk\u0105d wiedzieli\u015bmy o poszczeg\u00f3lnych miejscach. Pan Jaros\u0142aw \u017burek, zamieszkuj\u0105cy wojew\u00f3dztwo \u015bl\u0105skie, rodzinnie zwi\u0105zany z Karwin\u0105, przez kilka lat poszukiwa\u0142, gromadzi\u0142 i udost\u0119pnia\u0142 na forach internetowych informacje o miejscach pami\u0119ci na Zaolziu. Dzi\u0119ki jego bezinteresownej, ci\u0119\u017ckiej pracy, w punkcie wyj\u015bcia mieli\u015bmy &hellip; Projekt Miejsc Pami\u0119ci Narodowej na Zaolziu (cz\u0119\u015b\u0107 2) Read More &raquo;\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/?p=1573\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Blog podr\u00f3\u017cniczy\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2020-09-30T15:17:04+00:00\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2020-09-30T15:17:06+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/wp-content\/uploads\/sites\/12\/2020\/09\/6-scaled.jpg\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"2560\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"1704\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/jpeg\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"Emil Majchrzak\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Napisane przez\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"Emil Majchrzak\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Szacowany czas czytania\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"5 minut\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/?p=1573\",\"url\":\"https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/?p=1573\",\"name\":\"Projekt Miejsc Pami\u0119ci Narodowej na Zaolziu (cz\u0119\u015b\u0107 2) - Blog podr\u00f3\u017cniczy\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/#website\"},\"datePublished\":\"2020-09-30T15:17:04+00:00\",\"dateModified\":\"2020-09-30T15:17:06+00:00\",\"author\":{\"@id\":\"https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/#\/schema\/person\/70c13fd922cc733dc2749febfefb720a\"},\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/?p=1573#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/?p=1573\"]}]},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/?p=1573#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Strona g\u0142\u00f3wna\",\"item\":\"https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Projekt Miejsc Pami\u0119ci Narodowej na Zaolziu (cz\u0119\u015b\u0107 2)\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/#website\",\"url\":\"https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/\",\"name\":\"Blog podr\u00f3\u017cniczy\",\"description\":\"Kolejna witryna sieci \u201eOdra-Niemen Witryny\u201d\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":\"required name=search_term_string\"}],\"inLanguage\":\"pl-PL\"},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/#\/schema\/person\/70c13fd922cc733dc2749febfefb720a\",\"name\":\"Emil Majchrzak\",\"url\":\"https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/?author=245\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Projekt Miejsc Pami\u0119ci Narodowej na Zaolziu (cz\u0119\u015b\u0107 2) - Blog podr\u00f3\u017cniczy","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/?p=1573","og_locale":"pl_PL","og_type":"article","og_title":"Projekt Miejsc Pami\u0119ci Narodowej na Zaolziu (cz\u0119\u015b\u0107 2) - Blog podr\u00f3\u017cniczy","og_description":"Oddzia\u0142 Opolski zajmuje si\u0119 trudn\u0105 histori\u0105 Zaolzia od samego pocz\u0105tku swojej dzia\u0142alno\u015bci. Ciekaw\u0105 spraw\u0105 jest, sk\u0105d wiedzieli\u015bmy o poszczeg\u00f3lnych miejscach. Pan Jaros\u0142aw \u017burek, zamieszkuj\u0105cy wojew\u00f3dztwo \u015bl\u0105skie, rodzinnie zwi\u0105zany z Karwin\u0105, przez kilka lat poszukiwa\u0142, gromadzi\u0142 i udost\u0119pnia\u0142 na forach internetowych informacje o miejscach pami\u0119ci na Zaolziu. Dzi\u0119ki jego bezinteresownej, ci\u0119\u017ckiej pracy, w punkcie wyj\u015bcia mieli\u015bmy &hellip; Projekt Miejsc Pami\u0119ci Narodowej na Zaolziu (cz\u0119\u015b\u0107 2) Read More &raquo;","og_url":"https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/?p=1573","og_site_name":"Blog podr\u00f3\u017cniczy","article_published_time":"2020-09-30T15:17:04+00:00","article_modified_time":"2020-09-30T15:17:06+00:00","og_image":[{"width":2560,"height":1704,"url":"https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/wp-content\/uploads\/sites\/12\/2020\/09\/6-scaled.jpg","type":"image\/jpeg"}],"author":"Emil Majchrzak","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Napisane przez":"Emil Majchrzak","Szacowany czas czytania":"5 minut"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/?p=1573","url":"https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/?p=1573","name":"Projekt Miejsc Pami\u0119ci Narodowej na Zaolziu (cz\u0119\u015b\u0107 2) - Blog podr\u00f3\u017cniczy","isPartOf":{"@id":"https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/#website"},"datePublished":"2020-09-30T15:17:04+00:00","dateModified":"2020-09-30T15:17:06+00:00","author":{"@id":"https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/#\/schema\/person\/70c13fd922cc733dc2749febfefb720a"},"breadcrumb":{"@id":"https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/?p=1573#breadcrumb"},"inLanguage":"pl-PL","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/?p=1573"]}]},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/?p=1573#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Strona g\u0142\u00f3wna","item":"https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Projekt Miejsc Pami\u0119ci Narodowej na Zaolziu (cz\u0119\u015b\u0107 2)"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/#website","url":"https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/","name":"Blog podr\u00f3\u017cniczy","description":"Kolejna witryna sieci \u201eOdra-Niemen Witryny\u201d","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/?s={search_term_string}"},"query-input":"required name=search_term_string"}],"inLanguage":"pl-PL"},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/#\/schema\/person\/70c13fd922cc733dc2749febfefb720a","name":"Emil Majchrzak","url":"https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/?author=245"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1573"}],"collection":[{"href":"https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/245"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=1573"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1573\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2061,"href":"https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1573\/revisions\/2061"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/1579"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=1573"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=1573"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/odraniemen.org\/blog-podrozniczy\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=1573"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}