Kapitan Jerzy Widejko ps. Jureczek, to najmłodszy partyzant 3 Wileńskiej Brygady Armii Krajowej, żołnierz Armii Krajowej, świadek historii, członek Światowego Związku Żołnierzy AK, honorowy członek Stowarzyszenia Odra-Niemen Oddział Małopolski. Pan Kapitan był propagatorem historii wśród młodzieży, odznaczony Krzyżem Orderu Krzyża Niepodległości. Kombatant przez lata jest mocno zaprzyjaźniony ze Stowarzyszeniem Odra-Niemen, przemierzał z nami wiele wileńskich szlaków. Dzięki niemu został wyremontowany w Puszczy Rudnickiej na Litwie, pomnik żołnierzy KOMARA.
Odeszło dwóch wspaniałych Kombatantów: prof. Witold Kieżun ps. “Wypad”, Powstaniec Warszawski oraz płk. Marian Pawełczak ps. “Morwa”, żołnierz Hieronima Dekutowskiego “Zapory” – LINK DO STRONY
16 czerwca 1944 roku, w walce z Niemcami, poległ Jan Piwnik „Ponury, żołnierz września, cichociemny.
Wydarzenia z dnia 28 czerwca 1956 roku to poznańskie protesty, manifestacje tysięcy Polaków, głośne wyrażenie własnych żądań, to też przejmowanie kontroli nad urzędami, lokalnymi instytucjami i wreszcie zbrojne wystąpienie poznańskiej, umęczonej społeczności przeciwko władzy komunistycznej.
28 czerwca 1946 roku w obławie MO-UB zginął ppor. Zdzisław Badocha ps. ”Żelazny” – harcerz, partyzant Okręgu Wileńskiego Armii Krajowej w latach 1942-1944, w latach 1945-1946 oficer i dowódca szwadronu 5 Wileńskiej Brygady AK mjr. Zygmunta Szendzielarza „Łupaszki”. 3 lipca odbywają się we Lwowie uroczystości upamiętniające rocznicę mordu na profesorach lwowskich uczelni. W wydarzeniach bierze udział delegacja Centrum Polskiej Kultury Odra-Niemen-Dniestr oraz przedstawiciele innych oddziałów Stowarzyszenia Odra-Niemen. FOTOREPORTAŻ z 2022 roku
6 lipca 2025 roku odszedł mjr Maksymilian Kowalewski, żołnierz Narodowych Sił Zbrojnych i Armii Krajowej, wieloletni przyjaciel Stowarzyszenia Odra-Niemen.
Operacja „Ostra Brama” (7–13 lipca 1944) realizowana była w ramach akcji „Burza” – ogólnokrajowego powstania, zorganizowanego pod względem militarnym przeciwko Niemcom, a w sensie politycznym skierowanego przeciw Rosji.
Plan operacji polegał na uderzeniu siłami dwóch okręgów Armii Krajowej (wileńskiego i nowogródzkiego) na Wilno, zdobycie go i przyjęcie przez Polaków sił rosyjskich z pozycji gospodarza.
Siły AK, dowodzone przez komendanta obszaru północno-wschodniego płk. Aleksandra Wilka-Krzyżanowskiego, liczyły ok. 5 tys. żołnierzy, rosnąc w miarę upływu walk do blisko 12 tys. Garnizon niemiecki obliczono na 20–30 tys.
W nocy z 6 na 7 lipca Polacy zaatakowali miasto od południa i południowego wschodu. Do szturmu szybko dołączyły się jednostki armii sowieckiej. Po wyzwoleniu 13 lipca Wilno, którego mieszkańcy spontanicznie i z radością wywieszali biało-czerwone flagi, na krótko było pod polską władzą administracyjną.
Rosjanie zmusili polskie wojsko do przegrupowania się na skraj Puszczy Rudnickiej, a dowódców AK zaproszono 16 lipca na rozmowy dotyczące dozbrojenia Polaków. Oficerowie, w tym płk Wilk-Krzyżanowski, zostali podstępnie aresztowani i osadzeni w sowieckim więzieniu.
Ostatnią bitwą o polską Wileńszczyznę było starcie z Armią Czerwoną pod Surokontami, w którym zginął m.in. ppłk. Maciej Kalenkiewicz „Kotwicz”.
źródło Instytut Pamięci Narodowej
Kolejna rocznica “Krwawej Niedzieli”, kiedy to UPA zaatakowała niemal 100 polskich wsi na Wołyniu, bestialsko mordując ok. 8 000 Polaków.
“Zbrodnia Wołyńska – antypolska czystka etniczna przeprowadzona przez nacjonalistów ukraińskich, mająca charakter ludobójstwa. Objęła nie tylko Wołyń, ale również województwa lwowskie, tarnopolskie i stanisławowskie – czyli Galicję Wschodnią, a nawet część województw graniczących z Wołyniem: Lubelszczyzny (od zachodu) i Polesia (od północy). Czas trwania Zbrodni Wołyńskiej to lata 1943–1945” – źródło IPN, portal Zbrodnia Wołyńska
Stowarzyszenie Odra-Niemen stale włącza się w pamięć o Polakach pomordowanych na Wołyniu. Jako wolontariusze braliśmy udział na Ukrainie, w Ostrówkach, w pracach Wydziału Kresowego IPN, który poszukuje szczątków naszych Rodaków na Wołyniu. Jesteśmy co roku na Zaduszkach i stawiamy znicze. Lubelski Oddział Odry-Niemen, a zwłaszcza środowisko chełmskie regularnie porządkuje i remontuje wołyńskie miejsca pamięci. W 2022 roku, gdy trwa wojna na Ukrainie, delegacja Stowarzyszenia Odra-Niemen uczestniczy w obchodach i wydarzeniach rocznicowych organizowanych w Ostrówkach.
Na zawsze w naszej pamięci!
,,ZGINĘLI, BO BYLI POLAKAMI”
12 lipca obchodzony jest Dzień Pamięci Ofiar Obławy Augustowskiej. Mija 76 lat od tych wydarzeń…
Obława Augustowska trwała od 10 do 25 lipca 1945 roku i była bestialsko przeprowadzoną akcją zbrojną, wymierzoną przeciwko polskiemu podziemiu antykomunistycznemu i niepodległościowemu.
Połączone oddziały Armii Czerwonej i NKWD, wsparte zdradzieckimi siłami Ludowego Wojska Polskiego i Urzędu Bezpieczeństwa rozbiły i wyłapały około osób. Po kilkuset z nich wszelki słuch zaginął i do dziś nieznane jest miejsce ich pochówku.
Często podróżując na Wileńszczyznę przejeżdżamy przez miejscowości Giby, obok pomnika ofiar Obławy, Pomnika niezwykle symbolicznego, znajdującego się na niewielkim wzniesieniu, pięknego w swoim zamyśle i budzącego grozę, gdy pomyśli się o minionych wydarzeniach.
Nie pozwólmy zapomnieć, walczmy o prawdę i pamiętajmy o ofiarach w modlitwie.
Opracowanie Stowarzyszenie Odra-Niemen Oddział Wielkopolski
